Trước Khi Khám Phá Năm 1973, Hãy Đọc Bản Tổng Hợp Chi Tiết Này

Trước Khi Khám Phá Năm 1973, Hãy Đọc Bản Tổng Hợp Chi Tiết Này

Năm 1973 là một bước ngoặt lịch sử khi bốn sự kiện lớn xảy ra gần như đồng thời: Chiến tranh Việt Nam chính thức kết thúc với Hiệp định Paris ký ngày 27/01/1973, Khủng hoảng dầu mỏ OPEC tháng 10 cùng năm, vụ bê bối Watergate leo thang dẫn đến việc Tổng thống Richard Nixon từ chức tháng 8/1974, và Chiến tranh Yom Kippur bùng nổ thay đổi cục diện Trung Đông. Trong lĩnh vực giải trí, album "Let's Get It On" của Marvin Gaye đứng đầu Billboard Hot 100 suốt nhiều tuần, trong khi "The Exorcist" của đạo diễn William Friedkin trở thành phim kinh dị đầu tiên đạt doanh thu 230 triệu USD. Bài hát "Tie a Yellow Ribbon Round the Ole Oak Tree" của Tony Orlando & Dawn bán được hơn 3 triệu bản, trở thành đĩa đơn bán chạy nhất năm 1973. Đây là năm mà văn hóa đại chúng, soul, latin và horror giao thoa tạo ra di sản vẫn còn ảnh hưởng đến ngành giải trí toàn cầu tính đến 2026.

Tìm hiểu thêm

Tại sao năm 1973 lại là bước ngoặt lịch sử quan trọng?

Năm 1973 tập trung bốn sự kiện định hình thế kỷ 20: Hiệp định Paris chấm dứt sự can thiệp trực tiếp của Mỹ tại Việt Nam, Khủng hoảng dầu mỏ OPEC khiến giá xăng toàn cầu tăng gần 300%, vụ Watergate khiến Tổng thống Nixon từ chức, và Chiến tranh Yom Kippur thay đổi cục diện Trung Đông. Bốn sự kiện này tạo nên bức tranh đa chiều về một năm chuyển giao quyền lực, năng lượng và văn hóa.

Trên bình diện quân sự, Hiệp định Paris được ký bởi bốn bên gồm Hoa Kỳ, Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Việt Nam Cộng hòa và Chính phủ Cách mạng Lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam. Điều khoản 4 của hiệp định yêu cầu Mỹ rút toàn bộ quân trong vòng 60 ngày - một cam kết mà phía Mỹ thực hiện đúng thời hạn vào ngày 29/03/1973. Sự kiện này đánh dấu lần đầu tiên trong lịch sử, Washington phải thừa nhận thất bại quân sự tại một quốc gia Đông Nam Á.

Theo Wikipedia, vụ bê bối Watergate bắt đầu từ vụ đột nhập văn phòng Ủy ban Quốc gia Đảng Dân chủ tại khu phức hợp Watergate vào ngày 17/06/1972, nhưng phải đến năm 1973 các phiên điều trần Senate mới hé lộ bằng chứng buộc Nixon phải từ chức. Cuộc khủng hoảng năng lượng xảy ra khi các quốc gia Ả Rập thành viên OPEC áp lệnh cấm vận dầu mỏ nhằm phản đối sự ủng hộ của phương Tây với Israel trong Chiến tranh Yom Kippur, tạo ra đợt tăng giá nhiên liệu chưa từng có tiền lệ.

Những bộ phim nào đã định hình nền điện ảnh năm 1973?

Năm 1973, bốn bộ phim định hình thể loại horror, tội phạm và hành động gồm "The Exorcist" (Linda Blair, Jason Miller), "American Graffiti" (Richard Dreyfuss, Ron Howard), "The Sting" (Paul Newman, Robert Redford) và "Serpico" (Al Pacino). Tổng doanh thu phòng vé Bắc Mỹ năm đó đạt khoảng 1,6 tỷ USD, trong đó riêng "The Exorcist" đóng góp 14%, trở thành hiện tượng văn hóa chưa từng có.

"The Exorcist" ra mắt ngày 26/12/1973 tại Mỹ và nhận 10 đề cử Oscar tại lễ trao giải năm 1974, thắng 2 hạng mục Kịch bản chuyển thể và Âm thanh xuất sắc. Đạo diễn William Friedkin dựa trên tiểu thuyết cùng tên của William Peter Blatty xuất bản năm 1971, với kinh phí sản xuất 12 triệu USD nhưng thu về hơn 441 triệu USD trên toàn cầu tính đến 2026 - theo thống kê từ IMDb, đây vẫn là một trong 10 phim có tỷ suất lợi nhuận trên chi phí cao nhất lịch sử Hollywood.

Danh sách 10 phim được đánh giá cao nhất năm 1973 theo IMDb xếp hạng cộng đồng:

1. The Exorcist - 8.1/10 - Kinh dị tâm linh
2. Papillon - 8.0/10 - Phiêu lưu tù đày
3. The Sting - 8.3/10 - Hài hành động
4. American Graffiti - 7.4/10 - Hài tuổi teen
5. Serpico - 7.7/10 - Tiểu sử tội phạm
6. The Day of the Jackal - 7.8/10 - Chính trị
7. Badlands - 7.7/10 - Tội phạm
8. The Three Musketeers - 7.3/10 - Kiếm hiệp
9. Westworld - 7.0/10 - Khoa học viễn tưởng
10. Pat Garrett and Billy the Kid - 7.2/10 - Western

Một chi tiết ít được nhắc đến: phiên bản đầu tiên của "Westworld" do Michael Crichton viết kịch bản và đạo diễn là phim đầu tiên sử dụng kỹ xảo CGI 2D pixel - một bước đệm công nghệ mà ít ai nhận ra đã mở đường cho ngành VFX Hollywood hiện đại. Điều này cho thấy năm 1973 không chỉ là năm của nội dung mà còn là năm của công nghệ kể ch